دربارهی «مؤسسهی پژوهشهای خلع سلاح سازمان ملل»
«مؤسسهی پژوهشهای خلع سلاح سازمان ملل» یک نهاد مستقل و با تأمین مالی داوطلبانه است که تحت نظر سازمان ملل متحد فعالیت میکند. به عنوان یکی از معدود مؤسسات موجود در دنیا که بر مسئلهی خلع سلاح تمرکز دارد، این مؤسسه به تولید دانش و ترویج گفتوگو و نقشآفرینی در ارتباط با خلع سلاح و امنیت مبادرت میورزد. این مؤسسه که در ژنو مستقر است، با پرورش ایدههای نوآورانه و عملی به جامعۀ جهانی در یافتن راه حل برای مسائل مهم امنیتی کمک میکند.
در مورد جهتیاب «خاورمیانه، منطقهای عاری از سلاح های کشتار جمعی»: نقشهبرداری از بیانیههای رسمی
این جهتیاب یک ابزار برخط برای بررسی و آشنایی با بیانیههای عمومی مرتبط با «منطقهی عاری از سلاح های کشتار جمعی در خاورمیانه» است که از سوی دولتهای منطقه و دولتهای هستهای عضو در پیمان عدم اشاعه (NPT) منتشر شده اند.[1] این ابزار پژوهشی رئوس کلی مسائل، نگرانیها و راه حلهایی را در بر میگیرد که دولتهای منطقه و دولتهای هستهای به شکل عمومی در نشست های چندجانبهی مرتبط - عمدتاً پس از آغاز «کنفرانس تشکیل خاورمیانه عاری از سلاح های هستهای و دیگر سلاح های کشتار جمعی» در سال ۲۰۱۹ - اظهار کردهاند.
این ابزار برای مسئولان دولتی، مذاکرهکنندگان، تصمیمگیران، نهادهای بینالمللی، پژوهشگران و دیگر ذینفعان علاقهمند به « خاورمیانه عاری از سلاح های کشتار جمعی » قابل استفاده است. با تعیین و مقایسهی بیانیههایی که کشورهای منطقه و دیگر دولتهای مرتبط صادر کردهاند، این ابزار میتواند برای فهم نحوهی تحول ملاحظات کشورها در مورد مسائل خاص، درک خلأهای موجود در مورد موضوعات مشخص و نیز تشخیص نقاط اشتراک و اختلاف میان کشورها استفاده شود، و به این ترتیب امکان بهتری برای تشخیص فرصتها و چالشهای دستیابی به منطقه عاری از سلاح های کشتار جمعی در خاورمیانه فراهم آورد. نهایتاً این ابزار تلاشی است برای پرورش راه حلهای عملی غلبه بر موانع ایجاد منطقه عاری از سلاح های کشتار جمعی در خاورمیانه و همچنین پُلزدن میان دیدگاههای متفاوت کشورها در اینخصوص.
این جهتیاب را برنامهی «خاورمیانهی عاری از سلاح های کشتارهای جمعی» در مؤسسهی پژوهشهای خلع سلاح سازمان ملل با کمک مالی اتحادیهی اروپا تدوین کرده است.
روششناسی
این جهتیاب بیانیههای عمومی کشورهای خاورمیانه و دولتهای هستهای که عمدتاً پس از آغاز «کنفرانس تأسیس منطقه عاری از سلاح های هستهای و دیگر سلاح های کشتار جمعی در خاورمیانه» منتشر شده اند را شناسایی و نمایش میدهد. در موارد محدود و در صورت موجود بودن دادهها، بیانیههای پیش از سال ۲۰۱۹ نیز در این ابزار گنجانده شده است.
بیانیههای گردآوری شده در این جهتیاب شامل اطلاعات قابل دسترس برای عموم در بیانیههای رسمی، سخنرانی ها، کاربرگها و پیشنهادههای ارائه شده در جریان کنفرانس خاورمیانه عاری از سلاح های کشتار جمعی (مانند جلسهی افتتاحیه، بحثهای عمومی و موضوعی، یا در بخشهای دیگر کنفرانس و در خلال جلساتی که در پی آن تشکیل شده است) و سایر جلسات مربوط است (از قبیل مجمع عمومی آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مجمع عمومی سازمان ملل متحد، و یا ملاقاتهای مربوط به کنوانسیون تسلیحات شیمیایی یا کنوانسیون تسلیحات بیولوژیک). بدین نحو، برخی از اظهارات مشخصاً مربوط به یک مجمع خاص است و برخی دیگر میتواند طرح کلی دیدگاه های مرتبط با روند تشکیل منطقه عاری از سلاح های کشتار جمعی باشد. تمام دادهها پیش از انتشار در این جهتیاب در چند نوبت و به منظور صحت با دقت کامل بازبینی شدهاند.
موضوعات اصلی و ثانویهی گردآوری شده در این جهتیاب نمایانگر عناصر مختلفی از معاهدهی آتی « خاورمیانه عاری از سلاح های کشتار جمعی »، مراحل مذاکرات و نیز موضوعات مطرح شده در طول ملاقاتها در خلال معاهدهی مذکور است. توصیف هر مقوله در صحفه موضوعات قابل دسترسی است. مقولات مذکور بر اساس مرور ادبیات عناصر و شاخصهای مفهومی، حقوقی و فنی مورد استفاده در دیگر مناطق عاری از سلاح های هستهای و نیز عناصر بازتابدهندهی شرایط خاص خاورمیانه، همان طور که در اسناد و بیانیههای عمومی موجود انعکاس یافته است، تعریف و مشخص شدهاند.
بیانیهی رفع مسئولیت
[1] این ابزار بیانیههای بیست و چهار دولت عضو آتی «منطقه» (یعنی ۲۲ کشور اتحادیهی کشورهای عرب، ایران و اسرائیل و نیز اتحادیهی کشورهای عربی و شورای همکاری خلیج فارس) و پنج کشور هستهای (چین، فرانسه، فدراسیون روسیه، انگلستان و ایالات متحد آمریکا) را پوشش میدهد.